{"id":1326,"date":"2026-03-26T11:40:49","date_gmt":"2026-03-26T10:40:49","guid":{"rendered":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/2026\/03\/26\/aubepine-monogyne\/"},"modified":"2026-06-24T15:08:39","modified_gmt":"2026-06-24T13:08:39","slug":"aubepine-monogyne","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/2026\/03\/26\/aubepine-monogyne\/","title":{"rendered":"AUB\u00c9PINE MONOGYNE"},"content":{"rendered":"<div class=\"planche-botanique\" style=\"text-align:center;margin:0 0 2em 0\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/leprincedulac.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/aubepine-monogyne.png\" alt=\"Planche botanique Aub\u00e9pine monogyne\" class=\"planche-zoom\" style=\"max-width:100%;height:auto;border-radius:8px\" \/><\/div>\n<p>L&rsquo;aub\u00e9pine monogyne est l&rsquo;arbuste m\u00e9dicinal le plus important de la pharmacop\u00e9e cardiovasculaire europ\u00e9enne. Ses fleurs blanches au parfum doux-amer et ses baies rouge vif (cenelles) sont la source de flavono\u00efdes et de <a href=\"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/phytochimie\/proanthocyanidines\/\">procyanidines<\/a> oligom\u00e9riques dont l&rsquo;activit\u00e9 cardioprotectrice \u2014 am\u00e9lioration de la contractilit\u00e9 myocardique, vasodilatation coronarienne, effet anti-arythmique \u2014 est document\u00e9e par des essais cliniques de bonne qualit\u00e9. Inscrite \u00e0 la Pharmacop\u00e9e europ\u00e9enne et reconnue pour le \u00ab traitement de l&rsquo;insuffisance cardiaque l\u00e9g\u00e8re (stade II NYHA) \u00bb, l&rsquo;aub\u00e9pine est l&rsquo;un des rares phytoth\u00e9rapiques \u00e0 b\u00e9n\u00e9ficier d&rsquo;un usage m\u00e9dical bien \u00e9tabli en cardiologie.<\/p>\n<p><em>Crataegus <\/em><em>monogyna<\/em> Jacq.<\/p>\n<p>Famille (classification morphologique traditionnelle) : Rosaceae<\/p>\n<p>Noms vernaculaires :<\/p>\n<p>Aub\u00e9pine monogyne<\/p>\n<p>\u00c9pine blanche<\/p>\n<p>Bois de mai<\/p>\n<p>Aub\u00e9pine \u00e0 un style<\/p>\n<p>AUB\u00c9PINE MONOGYNE est une plante de la famille des Rosac\u00e9es, \u00e9tudi\u00e9e ici sous ses aspects botaniques, phytochimiques et pharmacognosiques.<\/p>\n<hr>\n<hr>\n<h2>I. SYST\u00c9MATIQUE ET TAXONOMIE<\/h2>\n<p><!-- source: I. SYST\u00c9MATIQUE ET TAXONOMIE --><\/p>\n<ul>\n<li><strong>R\u00e8gne :<\/strong> Plantae<\/li>\n<li><strong>Division :<\/strong> Magnoliophyta (Angiospermes)<\/li>\n<li><strong>Classe :<\/strong> Magnoliopsida (Dicotyl\u00e9dones)<\/li>\n<li><strong>Ordre :<\/strong> Rosales (classification classique)<\/li>\n<li><strong>Famille :<\/strong> Rosaceae<\/li>\n<li><strong>Genre :<\/strong> Crataegus<\/li>\n<li><strong>Esp\u00e8ce :<\/strong> Crataegus monogyna<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u00c9tymologie :<\/strong> Crataegus = \u00ab force \u00bb (grec kratos), en r\u00e9f\u00e9rence au bois dur. Monogyna = \u00ab \u00e0 un seul pistil \u00bb.<\/p>\n<hr>\n<hr>\n<h2>II. DESCRIPTION BOTANIQUE<\/h2>\n<p><!-- source: II. CARACT\u00c8RES BOTANIQUES DE LA FAMILLE DES ROSACEAE --><\/p>\n<ul>\n<li>arbres ou arbustes<\/li>\n<li>feuilles simples ou compos\u00e9es<\/li>\n<li>fleurs \u00e0 5 p\u00e9tales<\/li>\n<li>nombreuses \u00e9tamines<\/li>\n<li>ovaire inf\u00e8re<\/li>\n<li>fruits en faux-fruits.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: III. DESCRIPTION BOTANIQUE HYPER D\u00c9TAILL\u00c9E --><\/p>\n<p>Arbuste ou petit arbre \u00e9pineux.<\/p>\n<p><strong>Hauteur :<\/strong> 2 \u00e0 6 m (jusqu\u2019\u00e0 10 m).<\/p>\n<p><strong>Port :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>buissonnant<\/li>\n<li>dense<\/li>\n<li>parfois arborescent.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: IV. SYST\u00c8ME RACINAIRE --><\/p>\n<ul>\n<li>racines profondes<\/li>\n<li>bonne r\u00e9sistance \u00e0 la s\u00e9cheresse.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: V. TIGES --><\/p>\n<ul>\n<li>rameaux brun gris<\/li>\n<li>munis d\u2019\u00e9pines rigides.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: VI. FEUILLES --><\/p>\n<p><strong>Disposition :<\/strong> alternes.<\/p>\n<p><strong>Forme :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>profond\u00e9ment lob\u00e9es.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Nombre de lobes :<\/strong> 3 \u00e0 7.<\/p>\n<p><strong>Aspect :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>lobes \u00e9troits et d\u00e9coup\u00e9s.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Couleur :<\/strong> vert vif.<\/p>\n<hr>\n<p><!-- source: VII. INFLORESCENCE --><\/p>\n<p><strong>Type :<\/strong> corymbe.<\/p>\n<p><strong>D\u00e9finition :<\/strong> Corymbe = inflorescence plane o\u00f9 les fleurs arrivent au m\u00eame niveau.<\/p>\n<hr>\n<p><!-- source: VIII. FLEURS --><\/p>\n<p><strong>Couleur :<\/strong> blanc.<\/p>\n<p><strong>Diam\u00e8tre :<\/strong> 1 \u00e0 2 cm.<\/p>\n<p><strong>Structure :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>5 p\u00e9tales<\/li>\n<li>nombreuses \u00e9tamines (souvent ros\u00e9es)<\/li>\n<li>1 style (caract\u00e8re cl\u00e9).<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Floraison :<\/strong> avril \u00e0 juin.<\/p>\n<p><strong>Parfum :<\/strong> fort, parfois jug\u00e9 d\u00e9sagr\u00e9able.<\/p>\n<p><strong>Pollinisation :<\/strong> entomophile.<\/p>\n<hr>\n<p><!-- source: IX. FRUIT --><\/p>\n<p><strong>Fruit :<\/strong> cenelle (faux-fruit).<\/p>\n<p><strong>D\u00e9finition :<\/strong> Cenelle = fruit charnu contenant un noyau.<\/p>\n<p><strong>Aspect :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>rouge vif<\/li>\n<li>petit (1 cm).<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Particularit\u00e9 :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>1 seul noyau.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: X. HABITAT ET \u00c9COLOGIE --><\/p>\n<p><strong>Habitat :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>haies<\/li>\n<li>lisi\u00e8res<\/li>\n<li>prairies<\/li>\n<li>talus.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Pr\u00e9f\u00e9rences :<\/strong> sols calcaires milieux ensoleill\u00e9s.<\/p>\n<p><strong>Altitude :<\/strong> 0 \u00e0 1600 m.<\/p>\n<hr>\n<p><!-- source: XI. R\u00c9PARTITION --><\/p>\n<p><strong>Distribution :<\/strong> Europe, Asie occidentale.<\/p>\n<p><strong>En France :<\/strong> tr\u00e8s commune.<\/p>\n<hr>\n<p><!-- source: XIV. TABLEAU DES PRINCIPAUX COMPOS\u00c9S --><\/p>\n<h3>Classe | Mol\u00e9cules | Activit\u00e9s<\/h3>\n<h3>Flavono\u00efdes | vitexine | cardioprotecteur<\/h3>\n<h3>Proanthocyanidines | OPC | antioxydant<\/h3>\n<h3>Acides triterp\u00e9niques | acide ursolique | anti-inflammatoire<\/h3>\n<hr>\n<p><!-- source: XVII. PROPRI\u00c9T\u00c9S M\u00c9DICINALES --><\/p>\n<p>\u2714\ufe0f majeures :<\/p>\n<ul>\n<li>cardiotonique<\/li>\n<li>r\u00e9gulateur du rythme cardiaque<\/li>\n<li>hypotenseur l\u00e9ger<\/li>\n<li>anxiolytique.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: XX. USAGES ALIMENTAIRES --><\/p>\n<ul>\n<li>fruits comestibles (fade)<\/li>\n<li>gel\u00e9es<\/li>\n<li>farines de fruits.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: XXII. CONFUSIONS BOTANIQUES --><\/p>\n<p><strong>Avec :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Crataegus laevigata.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Diff\u00e9rences :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>1 style (monogyna)<\/li>\n<li>feuilles plus profond\u00e9ment d\u00e9coup\u00e9es.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<hr>\n<h2>III. PARTIES UTILIS\u00c9ES<\/h2>\n<p><!-- source: XII. PARTIES UTILIS\u00c9ES --><\/p>\n<ul>\n<li>fleurs<\/li>\n<li>feuilles<\/li>\n<li>fruits.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<hr>\n<h2>IV. PHYTOCHIMIE ET ANALYSE MOL\u00c9CULAIRE<\/h2>\n<p><!-- source: XIII. COMPOSITION PHYTOCHIMIQUE ET ANALYSE MOL\u00c9CULAIRE --><\/p>\n<h3>FLAVONO\u00cfDES<\/h3>\n<ul>\n<li>vitexine<\/li>\n<li>hyperoside<\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/phytochimie\/quercetine\/\">querc\u00e9tine<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>PROANTHOCYANIDINES<\/h3>\n<h3>ACIDES TRITERP\u00c9NIQUES<\/h3>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/phytochimie\/acide-ursolique\/\">acide ursolique<\/a><\/li>\n<li>acide ol\u00e9anolique.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>AMINES<\/h3>\n<hr>\n<hr>\n<h2>V. M\u00c9CANISMES PHARMACODYNAMIQUES<\/h2>\n<p><!-- source: XV. M\u00c9CANISMES PHARMACOLOGIQUES --><\/p>\n<ul>\n<li>am\u00e9lioration de la perfusion coronarienne<\/li>\n<li>effet inotrope l\u00e9ger (augmente la force cardiaque)<\/li>\n<li>action s\u00e9dative cardiaque<\/li>\n<li>r\u00e9gulation du rythme.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<hr>\n<h2>VI. DONN\u00c9ES CLINIQUES<\/h2>\n<p>Aucune donn\u00e9e clinique sp\u00e9cifique suffisamment d\u00e9velopp\u00e9e n\u2019\u00e9tait disponible dans la version initiale de la fiche. La rubrique est maintenue pour signaler explicitement cette limite plut\u00f4t que de la masquer.<\/p>\n<hr>\n<h2>VII. TABLEAU DES PRINCIPAUX COMPOS\u00c9S<\/h2>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>Compos\u00e9<\/th>\n<th>Classe<\/th>\n<th>Lecture principale<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>Flavono\u00efdes<\/td>\n<td><a href=\"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/phytochimie\/polyphenols\/\">Polyph\u00e9nols<\/a><\/td>\n<td>Modulation antioxydante et vasculaire<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td><a href=\"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/phytochimie\/triterpenes\/\">Triterp\u00e8nes<\/a><\/td>\n<td>Terp\u00e9no\u00efdes<\/td>\n<td>Contribution anti-inflammatoire ou structurale<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Terp\u00e9no\u00efdes<\/td>\n<td>M\u00e9tabolites secondaires<\/td>\n<td>Contribution pharmacologique potentielle<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Anthocyanes<\/td>\n<td>Pigments ph\u00e9noliques<\/td>\n<td>Pigmentation et activit\u00e9 antioxydante<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<hr>\n<h2>VIII. FORMES GAL\u00c9NIQUES<\/h2>\n<p><!-- source: XVIII. FORMES GAL\u00c9NIQUES --><\/p>\n<ul>\n<li>infusion (fleurs + feuilles)<\/li>\n<li>teinture m\u00e8re<\/li>\n<li>extraits standardis\u00e9s (OPC).<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u2714\ufe0f Pr\u00e9paration recommand\u00e9e :<\/p>\n<ul>\n<li>infusion douce \u00e0 couvert (10\u201315 min).<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<hr>\n<h2>IX. TOXICOLOGIE<\/h2>\n<p><!-- source: XIX. EFFETS IND\u00c9SIRABLES ET CONTRE-INDICATIONS --><\/p>\n<ul>\n<li>tr\u00e8s bien tol\u00e9r\u00e9e<\/li>\n<li>rares troubles digestifs.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Pr\u00e9cautions :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>interaction possible avec m\u00e9dicaments cardiaques.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<hr>\n<h2>X. USAGES HISTORIQUES<\/h2>\n<p><!-- source: XXI. USAGES HISTORIQUES --><\/p>\n<div class=\"medical-section-panel\">\n<div class=\"medical-section-panel historical-panel\">\n<ul>\n<li>plante sacr\u00e9e en Europe<\/li>\n<li>protection symbolique<\/li>\n<li>m\u00e9decine populaire cardiaque.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n<hr>\n<h2>XI. SYNTH\u00c8SE PHARMACOGNOSIQUE<\/h2>\n<p><!-- source: XVI. SYNTH\u00c8SE DES \u00c9TUDES PHARMACOLOGIQUES --><\/p>\n<p>\u2714\ufe0f bien document\u00e9 :<\/p>\n<ul>\n<li>insuffisance cardiaque l\u00e9g\u00e8re \u00e0 mod\u00e9r\u00e9e<\/li>\n<li>am\u00e9lioration de la tol\u00e9rance \u00e0 l\u2019effort<\/li>\n<li>effet anxiolytique l\u00e9ger.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Valid\u00e9 par ESCOP.<\/p>\n<hr>\n<p><!-- source: XXIII. INT\u00c9R\u00caT \u00c9COLOGIQUE --><\/p>\n<ul>\n<li>plante majeure des haies<\/li>\n<li>nourriture pour oiseaux<\/li>\n<li>refuge pour insectes.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<p><!-- source: XXIV. SYNTH\u00c8SE BOTANIQUE ET PHARMACOGNOSIQUE --><\/p>\n<p>Arbuste \u00e9pineux caract\u00e9ris\u00e9 par ses feuilles profond\u00e9ment lob\u00e9es et ses fruits rouges \u00e0 un noyau, tr\u00e8s commun dans les haies.<\/p>\n<p><strong>Int\u00e9r\u00eat :<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>phytoth\u00e9rapie majeure du syst\u00e8me cardiovasculaire<\/li>\n<li>excellente tol\u00e9rance<\/li>\n<li>r\u00f4le \u00e9cologique essentiel.<\/li>\n<\/ul>\n<hr>\n<hr>\n<h2>XII. BIBLIOGRAPHIE ACAD\u00c9MIQUE<\/h2>\n<p><!-- source: XXV. BIBLIOGRAPHIE ACAD\u00c9MIQUE --><\/p>\n<h3>ESCOP Monographs \u2013 Crataegus<\/h3>\n<h3>Bruneton J. \u2013 Pharmacognosie<\/h3>\n<h3>Flora Gallica<\/h3>\n<h3>Flora Europaea<\/h3>\n<h3>Journal of Ethnopharmacology<\/h3>\n<h3>Phytotherapy Research<\/h3>\n<h3>Phytochemistry<\/h3>\n<hr>\n<h2>GEMMOTH\u00c9RAPIE<\/h2>\n<p><strong>Partie utilis\u00e9e :<\/strong> jeunes pousses et bourgeons \u2014 <em>Crataegus oxyacantha<\/em><\/p>\n<p><strong>Forme :<\/strong> Mac\u00e9rat glyc\u00e9rin\u00e9 1DH<\/p>\n<h3>Indications<\/h3>\n<ul>\n<li>palpitations<\/li>\n<li>anxi\u00e9t\u00e9 cardiaque<\/li>\n<li>hypertension<\/li>\n<li>insuffisance cardiaque l\u00e9g\u00e8re<\/li>\n<li>tachycardie<\/li>\n<li>arythmie fonctionnelle<\/li>\n<li>insomnie d&#039;origine nerveuse<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Propri\u00e9t\u00e9s principales<\/h3>\n<ul>\n<li>r\u00e9gulateur cardiaque<\/li>\n<li>s\u00e9datif nerveux<\/li>\n<li>hypotenseur<\/li>\n<li>antiarythmique doux<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Posologie<\/h3>\n<ul>\n<li><strong>Adulte :<\/strong> 5 \u00e0 15 gouttes par jour, en dehors des repas, pures ou dans un peu d&#039;eau<\/li>\n<li><strong>Enfant :<\/strong> 1 goutte par ann\u00e9e d&#039;\u00e2ge, par jour<\/li>\n<li><strong>Dur\u00e9e :<\/strong> 3 semaines, pause 1 semaine, cure de 3 mois possible<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Associations fr\u00e9quentes<\/h3>\n<ul>\n<li>Olivier (hypertension)<\/li>\n<li>Tilleul (anxi\u00e9t\u00e9 avec palpitations)<\/li>\n<li>Figuier (stress cardiaque)<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Pr\u00e9cautions :<\/strong> En cas de traitement cardiaque (b\u00eatabloquants, digitaliques), consulter un m\u00e9decin. Ne remplace pas un traitement cardiologique<\/p>\n<hr>\n<h2>PROPRI\u00c9T\u00c9S M\u00c9DICINALES \u2014 NOTATION<\/h2>\n<ul style=\"padding-left:0\">\n<li><strong>\u2605\u2605\u2605\u2605\u2606<\/strong> S\u00e9datif<\/li>\n<li><strong>\u2605\u2605\u2605\u2605\u2606<\/strong> Anxiolytique<\/li>\n<li><strong>\u2605\u2605\u2605\u2605\u2606<\/strong> Antispasmodique<\/li>\n<li><strong>\u2605\u2605\u2605\u2606\u2606<\/strong> Veinotonique<\/li>\n<li><strong>\u2605\u2605\u2605\u2606\u2606<\/strong> Antioxydant<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>L&rsquo;aub\u00e9pine monogyne est l&rsquo;arbuste m\u00e9dicinal le plus important de la pharmacop\u00e9e cardiovasculaire europ\u00e9enne. Ses fleurs blanches au parfum doux-amer et ses baies rouge vif (cenelles) [&#8230;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"0","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-1326","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-rosacees"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1326","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1326"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1326\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12713,"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1326\/revisions\/12713"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1326"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1326"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/leprincedulac.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1326"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}